De 5 liter biervaatjes zijn al lange tijd (sinds 1972 - een ontwikkeling van het meer dan honderd jaar oude bedrijf "Huber Verpackungen" uit Öhringen in het zuid-westen van Duitsland, nog altijd de grootste fabrikant van deze vaatjes) op de markt. Ze worden ook wel party-vaatjes genoemd, zijn in heel veel landen verkrijgbaar en tegenwoordig zonder statiegeld. Helaas worden deze vaatjes in de Benelux steeds slechter verkrijgbaar - alleen Warsteiner (wel bijna het beste pils ter wereld) is nog volop leverbaar, en hier en daar nog Grolsch. Het Jupiler-vaatje blijkt (medio 2008) inmiddels geheel van de markt verdwenen te zijn (Carrefour in Herstal heeft een wand met honderden lege Jupiler-vaatjes boven het bierschap staan); ook Hertog Jan blijkt niet meer leverbaar. In Duitsland en veel andere landen zijn de party-vaatjes in veel smaken nog wel goed verkrijgbaar. In 2006 werd een record-aantal van deze vaatjes verkocht. In Oost-Europa waren vroeger zeer veel verschillende vaatjes verkrijgbaar met lokale bieren, maar dit is sterk afgenomen, mede door de daar erg hoge prijs vergeleken met flesjes. In Noord-Amerika zijn deze vaatjes inmiddels ook volop verkrijgbaar, net als in Australië, Rusland en China. Volgens de fabrikant zijn er totaal meer dan 400 smaken verschenen in dit vat. In West-Europa kosten de meeste party-vaatjes zo tussen de 6 en 12 euro (speciaalzaken vragen soms het dubbele!).
De vaatjes zijn tegenwoordig meestal uitgerust met een ingebouwde taphaan (geïntroduceerd in 1998); door die uit te trekken en te draaien of te drukken kan (door de zwaartekracht) bier worden getapt. Inmiddels zijn er ruim 130 soorten bier verkrijgbaar in vaatjes met taphaan, wat ze "EasyKEG" hebben gedoopt. Er bestaan inmiddels ook EasyKEGs met een ingebouwd koolzuurpatroon (verderop beschreven), maar deze kosten tussen de 10 en 20 euro.
Diverse apparaten zijn verschenen, die het tappen met deze vaatjes nog leuker maakt, waaronder met name de Biermaxx en de Wunderbar cooler. Echter, sommige vaatjes zijn voorzien van een draaiventiel aan de bovenzijde (bijvoorbeeld Bofferding, Jupiler en Budweiser Budvar); deze heeft als voordeel dat het bier in de koelkast zonder tapinstallatie veel langer vers blijft (dagenlang) maar heeft als nadeel dat deze vaatjes heel erg lastig in een tapinstallatie te gebruiken zijn die vereisen dat je een stijgbuis bovenin het vat steekt, zoals bij de Biermaxx of de Wunderbar! (Het draaiventiel moet geheel uit het vat worden verwijderd en vervangen worden door het bij de tapinstallatie geleverde open ventiel; na afloop niet vergeten om dit ventiel weer uit te nemen!)
Enkele verkrijgbare merken:
Sites waar een leuke verzameling verschillende vaatjes staan afgebeeld zijn o.a. Bierfässersammlung, Bierfässer Böhme, Beergeek, Keg collection, Brouette. Veel van deze zijn inmiddels niet meer verkrijgbaar omdat ze uit de handel zijn (zoals Jupiler en Hertog Jan) of omdat het om een bijzondere uitgave ging.
Onder de ook nu nog veelverkochte vaatjes zijn naast bovengenoemde vaatjes onder meer Berliner Kindl, Bière Bracine triple, Feldschlösschen Partyfässli, Felsgold, Frankenheim Alt, Früh Kölsch, Gambrinus, Gaffel Kölsch, Gösser Partyfass, Grafenwalder, Jenlain, Meteor Pils, Meteor Grand Malt, Meteor Blanche, Meteor Wendelinus, Meteor Bière de Noël, Mönchhof Kellerbier, Reisdorfer Kölsch, Schlenkerla Rauchbier, Traugott Simon, Zipfer Partyfass. Naar schatting zijn er nog rond de 150 smaken in omloop van de ruim 400 ooit (exclusief(!) de plaatselijke bieren van zeer kleine brouwerijen).
Tapvaatjes
Er zijn inmiddels enkele 5 liter vaatjes verschenen met een ingebouwd koolzuurpatroon en een opklikbare taphaan (welke NIET in de Biermaxx of Wunderbar passen): de Heineken DraughtKeg (ook de BeerTender compatible DraughtKeg van 5 liter), sinds 1 maart 2007 de Krombacher Easy-Zapf (of Frische-Fässchen) en sinds 1 maart 2008 de BeerTender compatible Pelforth DraughtKeg; ze kunnen tot 30 dagen vers blijven. Ook deze vaatjes hebben doorgaans geen statiegeld. Krombacher heeft naast pils ook een witbier op vat.
Na de overname van Alken-Maes door Heineken in 2008 is in België in mei 2009 ook een DraughtKeg verschenen met Maes-pils en in juli 2010 met Cristal pils. In Frankrijk zijn Affligem blonde en Desperados uitgebracht in juli 2009 en in Portugal is op 15 mei 2009 de Sagres barril gelanceerd.
In de Verenigde Staten is Heineken in juli 2009 begonnen met het eerste bier van Scottish & Newcastle in de DraughtKeg: Newcastle Brown Ale.
       
  
Er bestaat een speciale Coolpack - een in de vriezer
voor te koelen koelkraag voor het tapvat. Ook een
speciale rugzak voor de DraughtKeg is verkrijgbaar,
waar overigens alle kleine tapvaatjes inpassen,
inclusief de wat grotere PerfectDraft-vaatjes. |  |  |
De DraughtKeg past wel in de Princess - of de Krombacher daar ook in past is niet bekend gemaakt, maar dat is wel zeer waarschijnlijk, want naast elkaar lijken de vaatjes en de mechanismes identiek.
Nadeel van de DraughtKeg is het simpele uitstroompijpje, die, in tegenstelling tot die van de Cheersch, altijd wat druppels nalekt.
Eind maart 2011 heeft Heineken bekend gemaakt de stalen DraughtKeg met 5 liter geleidelijk te vervangen door een plastic tapvat met 4 liter, wat wel een stuk lager is geworden, maar ongeveer net zo dik is gebleven als het stalen vat (dus een plaatsje in de koelkast vinden is helaas niet veel gemakkelijker geworden). Als eerste is in de tweede helft van april 2011 het merk Amstel (nooit verkrijgbaar geweest in de stalen DraughtKeg) uitgebracht onder de naam Amstel tapje. In de loop van mei 2011 volgde Heineken. Het ligt in de lijn der verwachting dat meer merken van Heineken zullen volgen. Voordeel van het plastic vaatje is dat het lichter is (er kunnen dus meer vaatjes op een vrachtwagen) en dat het goedkoper is (net onder de psychologische grens van 10 euro), maar per liter is het een fractie duurder dan het bier in de stalen DraughtKeg (terwijl de productiekosten lager liggen). Het is daarentegen beduidend duurder dan de BeerTender-vaatjes Amstel en Heineken, die overigens gewoon leverbaar blijven. Een snelkoelmantel voor deze vaatjes is leverbaar voor 5 euro. Helaas heeft ook het nieuwe tapje niet het betere uitstroompijpje van de Cheersch. Bovendien steekt het uitstroompijpje maar weinig voorbij de rand van het vat, waardoor een naarboven toelopend glas niet gebruikt kan worden om de druppels op te vangen. Indien een koelmantel is geplaatst om het vat, dan lekt het pijpje na op de koelmantel. Het uitstroompijpje verdient derhalve een onvoldoende.
Zoals eerder beschreven bestaan er ook EasyKEGs met ingebouwd koolzuurpatroon (dit is echter niet het systeem van DraughtKeg of Easy-Zapf wat eerder werd beschreven!). Pixeleye was de eerste die dit systeem gebruikte, en inmiddels zijn ook veel (hoofdzakelijk Franse maar ook enkele Duitse) bieren verkrijgbaar met dit systeem, waaronder Bitburger, Jenlain, CH'TI, L'Angelus, L'Angelus de Printemps, Lepers 6, Lepers 8, Kronenbourg, Hatz Pils, Hatz Weizen, Page 24 blonde, Page 24 Hildegarde blonde, Pietra Ambrée (geen van allen verkijgbaar in Nederland of Vlaanderen); deze passen ook in de Wunderbar, de BierMaxx (en soortgelijke apparaten) en bovendien net als de DraughtKeg ook in de Franse BeerTender.
Krombacher heeft naast het 5-liter tapvat ook
een 11-liter tapvat met opklikbare taphendel
(€25), Frische-Fass genaamd. |  |
TenCan
Feitelijk hoort dit type vat er niet helemaal bij, omdat Heineken het uitsluitend positioneert voor de semi-professionele markt.
Het gaat om de zogeheten TenCan (patent aangevraagd in december 2006, geïntroduceerd in de zomer van 2007). Dit vat heeft op 22 augustus 2008 de eerste prijs gewonnen voor "beste verpakking" van de "World Packaging Organisation". Het ziet er uit als een groot uitgevallen DraughtKeg (10 liter i.p.v. 5 liter), maar het kan in tegenstelling tot de DraughtKeg of het Frische-Fass niet losstaand gebruikt worden; het moet aangesloten worden op een verrijdbare Heineken tap, hetzij de foeilelijke "David", of de fraaie, vanaf juli 2006 geïntroduceerde 38 centimeter brede en 1,5 meter hoge "Xtreme Draught" (die in de zomer van 2005 op 50 locaties in Nederland, Oostenrijk, Spanje, Italië en Griekenland is uitgeprobeerd). Deze TenCan wordt met name ingezet op toeristische plaatsen waar Heineken bier verder uitsluitend in flesjes was te verkrijgen. Grootste voordeel is de bij elk vat bijgeleverde bierslang, waardoor leidingreiniging (vaak een heikel punt) niet meer nodig is, relatief eenvoudig gebruik, alsmede het beperkte volume en gewicht van het vat (omdat Heineken vaak in kleine glazen en kleine hoeveelheden wordt gedronken). |
 |
 |
 |
CoolKeg
Een hoofdstuk apart vormen de recycleerbare CoolKeg vaatjes met ingebouwde koeling.
In Duitsland, Zwitserland en Oostenrijk werd in januari 2004 de zogeheten CoolKeg gelanceerd (na een voorintroductie in juni 2003 in Schotland), een vat van 10, 15.5 of 20 liter (ofschoon 5, 7.5, 10.4, 11.8, 13.5 of 20.6 liter ook mogelijk is) dat via een fysisch proces in het vat zelf de inhoud koelt binnen een half tot anderhalf uur en 12 uur koel houdt, zonder dat er verder stroom of water nodig is. Onderin het vat wordt een taphaan geklikt. Het vat bevat 3 lagen: binnenin zit het bier, in de middelste laag zit water en een absorberende stof in vacuum en in de buitenste laag zit het mineraal zeoliet. Als een ventiel wordt geopend, dan wordt waterdamp opgenomen door de zeoliet waardoor de ruimte met water sterkt afkoelt tot ongeveer het vriespunt. Er vindt geen chemisch proces plaats, het vat kan niet exploderen en bevat geen schadelijke stoffen. Het vat kan worden hergebruikt, omdat het proces van absorptie volledig omkeerbaar is met behulp van een zogenaamde lader (in een oven wordt de buitenwand verhit tot 350 °C waardoor waterdamp uit het zeoliet trekt en op de gekoelde binnenwand neerslaat; dit proces is zeker 500 maal te herhalen in een periode van 15 jaar). Het statiegeld op het vat is €50 of £30. Diverse merken leveren zo'n vat, waaronder in Duitsland met name Jever en Tucher (naast nog zo'n 8 minder bekende merken), in Zwitserland Feldschlösschen en in Oostenrijk Kaiserbier. Ook het Spaanse Estrella Damm is verkrijgbaar in de CoolKeg alsmede het Tsjechische Staropramen. De prijs per liter ligt tussen de €2,50 en €3,00 en is daarmee ietsjes duurder dan de pilseners in vaatjes voor tapinstallaties, maar dat is gezien het benodigde proces ook niet verwonderlijk. Gezien de inhoud van doorgaans 20 liter en de beperkte gebruikstijd van een dag (zonder externe koeling) zijn deze vaatjes eigenlijk alleen geschikt voor de wat grotere gezelschappen of voor feestjes.
DraughtMaster
Carlsberg heeft samen met het Australische Breville een geheel eigen tap met eigen vaatjes ontwikkeld. Dit apparaat, de Carlsberg DraughtMaster, in Denemarken en Zweden ook bekend als Tuborgs DraughtMaster, werd op 15 maart 2006 geïntroduceerd in Noorwegen, Zweden, Denemarken en Portugal en ruim een half jaar later, nu met chromen tap, in onder meer Groot-Brittannië en Italië. Hier en daar ook bekend als OBH Nordica Draughtmaster 6500. | De werking van de tap is anders dan van de BeerTender of PerfectDraft: de tap kantelt geheel naar achteren op de bodemplaat en een plastic doorzichtig 5-litervat wordt omgekeerd in het gekantelde apparaat gezet, het slangetje naar boven doorgevoerd, in the taphendel geklikt, waarna het apparaat terug rechtop wordt gekanteld. Voorkoelen van de vaatjes is noodzakelijk.  Alleen Carslberg, Carlsberg Export en Tuborg zijn in deze vaatjes verkrijgbaar; andere vaatjes passen niet. De PET-vaatjes kunnen niet ingeleverd worden maar moeten worden weggegooid; ze worden geleverd in een kartonnen doos.
Het apparaat is verkrijgbaar voor prijzen vanaf 100 tot 175 euro. Vaatjes Carlsberg kosten in Groot-Brittannië ongeveer €17,50. Vaatjes Tuborg kosten in Zweden en Denemarken tussen ongeveer €13 en €17. Op YouTube wordt uitgelegd en getoond hoe de tap werkt. In een artikel van het Deense Electricity Saving Trust van 08-12-2006 wordt gewaarschuwd voor het hoge energieverbruik van de tap. |
 |
 |
|
|
